VII-4 Reijnhard Eusebius Neomagus
Comments : Off
(1729-1803), apotheker,
zoon van Johannes, VI-1
Drie van de vier zoons van Johannes Neomagus en Catharina Kuhlers worden apotheker in Holland. De derde apotheker is Reijnhard Eusebius, gedoopt in Vluyn in het graafschap Moers op 1 april 1729.1 Zijn vader is daar van 1722 tot 1740 predikant. Hij heeft twee traditionele voornamen uit de familie. Reijnhard (of Reinhard, Reinardus, Reiner) is ook de naam van zijn grootvader uit Orsoy, die daar heeft geleefd van ongeveer 1635 tot ongeveer 1700. Eusebius is de naam van de stamvader van de Neomagi en van dominee Johannes Eusebius (1567-1664), betovergrootvader van de boreling.
Eerste huwelijk
Reijnhard wordt in 1758 voor het eerst genoemd als apotheker in Gouda. Hij is bij geen van de Nederlandse universiteiten ingeschreven en leert het vak in de praktijk. Hij trouwt op 15 oktober 1758, ondertrouw 1 oktober, in de Nederduitse gereformeerde St-Janskerk met Clasina Loreyn of Lorijn, wonend op de Lange Tiendeweg in Gouda. Reijnhard staat in het huwelijksregister als jongeman van Vluïn, doch wonende alhier op de Westhaven.2 Clasina is in Gouda gedoopt op 8 september 1726 als dochter van Jan Lorijn en Johanna Martinus. Joosje Spille is getuige. In 1758 laat Reijnhard bij notaris Robbert Aemilius zijn testament opstellen.3 Zijn vrouw ondertekent met Klazina Loreijn.4Kinderen
Het paar krijgt twee kinderen die het kort na hun geboorte moet afstaan:
* Johanna Catharina, in de St. Janskerk gedoopt op 27 februari 1760, daar begraven op 9 mei 1760.
* Johanna Catharina, gedoopt in de St. Janskerk op 9 juli 1762 en daar begraven op 24 juli 1762.
Beide kinderen zijn genoemd naar de (overleden) grootmoeders: Johanna Martinus en Catharina Kuhlers.
Moeder Clasina sterft in 1768. De datum van de begrafenis is 15 augustus 1768.5
Familie Lorijn
De familie Lorijn is een bakkersfamilie, hoewel de oudstbekende Jan Jansz Lorijn de oude (ong.1580-1653) speldenmaker is in Gorinchem. Zijn zoon Wouter Jansz Lorijn (voor 1619-1684) is bakker in Gouda en getrouwd met een bakkersdochter. Diens zoon Johannes Woutersz Lorijn (1656-1713) is ook een Goudse bakker. Tot de acht kinderen die hij heeft met Joostje Jans Spille (1656-1719) behoort broodbakker Johannes Jansen Lorijn (1695-1748), getrouwd met Johanna Martijnis (overleden in 1741).
Hun dochter Maria (1722-1793) trouwt de in 1800 overleden horlogemaker Johannes Vetter uit het Duitse Rheda. Zijn zoon Jan-Dirk Vetter komen we als getuige tegen bij het huwelijk van Johanna Catharina, dochter uit het tweede huwelijk van Rheijnhard Neomagus, en als toeziend voogd van haar dochter Adriana Francken.Dochter Clasina (1726-1768) trouwt met Reijnhard Eusebius Neomagus.6
Tweede huwelijk
Binnen een half jaar na het overlijden van Clasina Lorijn, op 5 februari 1769, ondertrouw 22 januari 1769, hertrouwt Neomagus met Tona van Schoonenburg uit Ouwerkerk (Ouderkerk) aan den IJssel.7 Ze wonen aan de Haven in Gouda. Reijnhard krijgt bij Tona zijn derde en vierde kind:* Een doodgeboren, op 7 november 1769 naamloos begraven kind. Dat is nagenoeg negen maanden na het huwelijk. De gaarder die de impost int, de belasting op trouwen en begraven, noteert: kint dat dood ter wereld is gekomen en daarom volgens Resolutie van Heeren Burgemeesteren vrijgesteld van ‘t middel op ‘t begraven, dus…. Memorie. Het woord memorie staat in de kolom waar voor andere begravenen een bedrag staat.
* Johanna Catharina, op 10 maart 1773 in de St. Janskerk gedoopt. Deze derde Johanna Catharina blijft in leven, trouwt en krijgt nakomelingen. Volgt VIII-15.
Huizen
Apotheker Neomagus komt in het archief van Gouda voor in onder meer de registers van ontvangsten van de gaarder van de 40ste en 80ste penning, een belasting bij een onroerend-goedtransactie:8
– In september 1764 koopt hij van Aert van Leeuwen een huis aan de Nayerstraat voor 417.-.- gulden. Dat bedrag is in 2013 vergelijkbaar met 4235 euro. Het perceel grond dat Neomagus is 1773 koopt voor 1475 gulden is heel wat meer waard. Anno 2013 een kleine 12.000 euro.
– Uit een akte van 22 juni 1770 blijkt dat een huis wordt verkocht in de Nayerstraat, belent ten zuiden Reinardus Eusebius Neomagus. Dat is dus een perceel naast dat van Neomagus.
– In februari 1771 koopt hij een huis en erve staande en geleegen op de Gouwe van Dominicus van Ashoven, koopprijs 1477.16.- gulden.
– Op 5 februari 1773 koopt Neomagus voor 1475 gulden een perceel van Dominicus van Ashoven.
– In juni 1773 verkoopt hij, samen met Pieter van der Grijp, een huis aan de Turfmarkt aan David Preesman voor 852.16.4 gulden.
– Op 11 september 1778 verkoopt hij een huis aan de Nayerstraat voor 356.8.– gulden aan Harmanus Casius. Als dat het huis is dat in 1764 is gekocht, heeft Neomagus er op verloren!
– In april 1779 koopt hij de helft van een oofttuin aan de Winterdijk voor 103.5.– gulden van Quirijn Carlier.
– Op 20 november 1795 verkopen Gerard Carlier en Reynard Eusebius Neomagus de oofttuin aan Jacob van der Maas.9
Request
In 1772 staat apotheker Neomagus op de lijst der Heeren inteekenaren van de Nieuwe Britsche Apotheek. Hij is op 6 april 1785 medeondertekenaar van een rekest, betrekking hebbend op de oprichting van een eigen apothekersgilde.10 Apothekers en artsen hebben een slechte verstandhouding omdat ze op elkaars terrein opereren.
Van 1791 is een ‘Verhandeling over den waren aart der kinder-pokjes’. In de verhandeling wordt een algemene inenting bepleit. Men kan intekenen op de verhandeling. Behalve Benjamin Neömagus (met trema), stadhouder en dijkgraaf van Steenbergen, staat ook R.E. Neomagus uit Gouda op de naamlijst van intekenaren.
In 31 augustus 1795 zien we apotheker Neomagus opduiken in een akte van notaris J.P. Gosenson:11 betaald aan Rynardus Eusebius Neomagus apothecar de somme van zestien guldens twee stuijvers weegens leverantie van medicamenten. Dat is anno 2013 111 euro.
Overlijdens
Tona van Schoonenberg overlijdt in 1807 en is op 24 februari van dat jaar begraven. Zij overleeft haar man vier jaar. Reinhard sterft namelijk in 1803 en is begraven op 26 februari, 73 jaar oud. (Tot en met de Franse tijd is sprake van doop- en begraafboeken (DTB’s) van de kerkelijke instanties en worden als regel niet de geboorte- en overlijdensdata ingeschreven, maar de doop- en begraafdata. In 1811 is de burgerlijke stand (BS) ingevoerd. In de aktes van de burgerlijke stand worden wél de geboorte- en overlijdensdata genoemd). Beiden maken mee dat dochter Johanna Catharina in 1797 trouwt met Dirk Francken uit Tiel, die vanaf 1795 als opvolger van zijn schoonvader apotheker is in Gouda.
PRW, doopboek Vluyn, V2627, S94, links, brief van PRW aan W. de Vries 13 juli 1977, CBG dossier De Vries, kopie in FAJN.↩
Grendel, De ontwikkeling van de artsenijbereidkunde in Gouda, p. 490, FAJN.↩
SAHM, notaris Robbert Aemilius, 1758, folio 239.↩
FAJN, kopie.↩
SAHM, onder meer DTB St. Janskerk, Trouwboek Gouda 1741-1770 fol 748 (eerste huwelijk) en 796 (tweede huwelijk), en het Gaardersarchief.↩
Uit Waar komt de naam Lorijn vandaan? (1986), bibliotheek NGV, nummer 117-Lorij-01. Daarin staat dat Reijnhard uit Vlaardingen komt, vermoedelijk omdat de plaatsnaam Vluyn niet bekend is.↩
FAJN, kopie trouwakte.↩
SAHM, ook te vinden op en te printen van de website www.sahm.nl↩
FAJN, kopieën van genoemde transacties.↩
Grendel, De ontwikkeling van de artsenijbereidkunde in Gouda, p. 271.↩
FAJN, kopie.↩
